مقدمه

« هزینه شارژ خودروهای برقی » در خانه چقدر است؟ « هزینه شارژ خودروهای الکتریکی » در محل کار چقدر است؟ آیا «جایگزینی خودروی بنزینی با خودروی برقی» به صرفه است؟ اگر مالک خودروی بنزینی هستید، حتماً به فکر جایگزینی آن با خودروی برقی افتاده‌اید و درباره این موضوع تحقیق کرده‌اید و اینها، نخستین پرسش‌هایی هستند که به ذهن شما خطور کرده است. در این مطلب سعی می‌کنیم که به این پرسش‌ها پاسخ دهیم و به مقایسه هزینه شارژ خودرو برقی با هزینه بنزین خودرو بنزینی می‌پردازیم.

مقایسه هزینه شارژ خودرو برقی با سو‌خت‌گیری خودروی بنزینی

چون قصد مقایسه دو سیستم کاملاً متفاوت از دیدگاه انرژی را داریم، باید برای مقایسه درست یک معیار مشترک داشته باشیم که آن معیار، برد خودرو است. زیرا دارنده خودروی بنزینی می‌‌داند که برای طی یک مسافت مشخص، چقدر باید هزینه بنزین بپردازد و مایل است بداند که برای طی همین مسافت با خودروی برقی، چقدر باید هزینه برق بپردازد.

فرض کنید مالک یک خودروی متوسط بنزینی با متوسط مصرف سوخت شهری و بزرگراهی 7/5 لیتر بر 100 کیلومتر هستید و قصد دارید یک خودروی برقی متوسط با ابعاد، امکانات و ویژگی‌های مشابه و مصرف متوسط باتری 20 کیلووات‌ساعت بر 100 کیلومتر خریداری کنید. جدول 1 مقایسه هزینه سوخت خودروی بنزینی فعلی با هزینه برق شارژ خودروی الکتریکی مورد نظر را بر حسب ریال نشان می‌دهد :

	بنزین			برق تعرفه خانگی			برق تعرفه تجاری
	بنزین با کارت سوخت	بنزین آزاد	بنزین سوپر	کم باری	میان باری	پر باری (اوج بار یا پیک مصرف)	کم باری	میان باری	پر باری (اوج بار یا پیک مصرف)
خودروی بنزینی	112500	225000	262500
خودروی برقی				10380	18160	33700	85920	109440	156500

جدول 1 – مقایسه هزینه شارژ یک خودروی برقی متوسط با یک خودروی بنزینی متوسط برای پیمایش مسافت 100 کیلومتر بر حسب ریال

مقادیر جدول فوق بر مبنای نرخ‌های انرژی در زمان نگارش این مطلب (مهرماه 1403) به شرح زیر محاسبه شده‌اند :

نرخ هر لیتر بنزین با کارت سوخت : 15000 ریال
نرخ هر لیتر بنزین آزاد : 30000 ریال
نرخ هر لیتر بنزین سوپر : 35000 ریال
نرخ هر کیلووات ساعت برق خانگی (در ساعات میان‌باری به ازای مصرف متوسط ماهانه 100 تا 200 کیلووات-ساعت) : 908 ریال
نرخ هر کیلووات ساعت برق تجاری (در ساعات میان‌باری به ازای مصرف متوسط ماهانه 400 تا 500 کیلووات-ساعت) : 5472 ریال

نکات دارای اهمیت در محاسبه هزینه شارژ خودرو برقی

لطفاً در محاسبات فوق به موارد زیر توجه بفرمایید :

- - نرخ‌های فوق مربوط به زمان نگارش این مطلب (مهمرماه 1403) است. بدیهی است که در صورت تغییر نزخ هر لیتر بنزین و تعرفه برق، تمامی محاسبات فوق می‌بایست دوباره انجام گردند.
  - در حال حاضر، تعرفه برق ایستگاه‌های شارژ سریع خودروهای برقی (شارژ DC) موجود در سطح شهر مطابق «تعرفه تجاری» می‌باشد.
  - در صورت تصمیم شرکت توانیر (زیر مجموعه وزارت نیرو) بر اعلام تعرفه تشویقی برای خودروهای برقی، تعرفه شارژ خودروهای برقی کمتر از تعرفه‌های خانگی و تجاری مبنای قبوض برق فعلی خواهد بود.
  - جهت جلوگیری از پیچیدگی محاسبات و قابل درک بودن مطلب، از میانگین تعرفه‌های خانگی و تجاری استفاده شده است.
<

li>مقادی

- یستند. بلکه هزینه بنزین
بنزینی با مصرف متوسط 7/

ووات-ساعت بر 100 کیلومتر

برای پیمایش مسافت 100 کیلومتر نشان می‌دهند.

در محاسبات قبض برق، ساعات اوج بار (یا همان ساعات پیک مصرف)، کم باری و میان باری به شرح زیر می‌باشد :

	کم باری	میان باری	پر باری (اوج بار یا پیک مصرف)
دوره سه ماهه اول سال (فروردین، اردیبهشت، خرداد)	23 تا 7	7 تا 19	19 تا 23
دوره سه ماهه دوم سال (تیر، مرداد، شهریور)	23 تا 7	7 تا 12 و 18 تا 19	12 تا 18 و 19 تا 23
دوره شش ماه دوم سال (اول مهرتا پایان اسفند)	22 تا 6	6 تا 18	18 تا 22

جدول 2 – ساعات پیک مصرف (اوج بار)، میان باری و کم باری در محاسبات قبض برق

نتیجه‌گیری

همانطور که در جدول 1 ملاحظه می‌نمایید، هزینه شارژ باتری یک خودروی برقی متوسط به ازای پیمایش مسافت 100 کیلومتر از هزینه بنزین یک خودروی بنزینی برای طی همان مسافت در تمام حالات (به استثنای هزینه شارژ با تعرفه تجاری در زمان پیک بار یا اوج مصرف) کمتر است.

این حقیقت را هم می‌بایست لحاظ نمایید که تولید برق علاوه بر نیروگاه‌های حرارتی، از منابع تجدیدپذیر مانند انرژی خورشیدی و بادی نیز میسر است که موجب کاهش هزینه تمام شده هر کیلووات-ساعت برق می‌گردد. در ضمن، این روش‌های تولید انرژی پاک اثرات زیست‌محیطی مخرب سوزاندن سوخت‌های فسیلی مانند تولید گازهای گلخانه‌ای و آلاینده سمی را نیز ندارند.

بنابراین حتی با رویکرد فعلی دولت به صورت تکیه بر سوخت‌های فسیلی (گاز، گازوییل و مازوت) برای تولید برق، هزینه شارژ خودروهای برقی از هزینه بنزین خودروهای بنزینی کمتر است. این تفاوت با تغییر رویکرد دولت به تکیه بر منابع تجدیدپذیر برای تولید برق و همچنین واقعی نمودن نرخ بنزین به صورت برابری با قیمت‌های جهانی، بسیار پررنگ‌تر نیز می‌گردد.

نتیجه دیگری که از جدول 1 می‌توانید بگیرید این است که هزینه شارژ خودروهای برقی در ساعات کم باری (بر پایه جدول 2) به کمترین مقدار ممکن می‌رسد. بنابراین داشتن قابلیت زمان‌بندی شارژ از جمله ویژگی‌های بسیار مهم یک شارژر است که خوشبختانه، شارژرهای ارائه شده توسط ما از این ویژگی کلیدی برخوردارند.